Alzheimer Hastalığı ile Parkinson Hastalığı Arasındaki Farklar

Alzheimer hastalığı her ne kadar yaşa bağlı ve yaşlılık hastalığı gibi görünse de aslında herkeste olabilecek bir hastalıklardan biridir. Bilişsel yeteneklerin yıkımına yol açan bir beyin hastalığı olarak karşımıza çıkmaktadır.

Alzheimer ilk zamanlarda sadece küçük olayları unutmayla başlayarak daha sonra daha büyük olayları hatırlamamaya kadar ilerleyen bir süreçtir. Alzheimer hastalığı olan kişilerde ise bu durum kalıcı olabilmektedir. Birey hastalığı ilerledikçe yaşamını kendi başına ilerletemez hale gelmekte ancak bir kişinin yardımı ile hayatını devam ettirebilmektedir.

İnsan beyninde dopamin üreten hücrelerin çok yoğun olarak bulunduğu bölgeler bulunmaktadır. Bu bölgelerde üretilen ve bir çeşit kimyasal madde olan dopamin, kişinin hareketlerini kontrol etmesine olanak tanıyan beyin bölgeleri arasındaki iletişimi sağlamaktadır.

Dopamin hücreleri yüksek miktarda azaldığında dopamin üretimi yetersiz kalarak Parkinson hastalığın belirtilerinden olan ritmik olmayan, uyumsuz, titrek ve akıcı olmayan hareketlerin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir.

Parkinson’un iki şekli var. Biri, ‘hiperkinetik’ denen, yani titremenin ön planda olduğu form, diğeriyse ‘akinetik’ denen hareketlerde yavaşlama ve katılaşmanın hâkim olduğu tür. 

Titreme çoğu zaman tek tarafta başlar ve ancak aylar, yıllar içerisinde bacağa veya diğer tarafa geçer. Hareketlerde yavaşlama ise yüz ifadesinde değişme, donukluk ve el yazısında küçülmeyle kendini belli eder.

Anne, baba ya da kardeşte Parkinson hastalığı bulunan kişilerde hastalığın görülme oranı, toplumun geneline kıyasla daha yüksektir. Genetik yatkınlığı bulunan ailelerin fertlerinde hastalık daha genç yaşlarda başlayabilmektedir.


Alzheimer hastalığı ile Parkinson hastalığı arasındaki farklar

  1. Alzheimer hastalığının belirtileri ilk olarak insanlarda unutkanlık şeklinde karşımıza çıkmaktadır. Parkinson ise beynin dopamin salgılayan hücrelerinin kaybıyla ortaya çıkan ve hareket sistemini etkileyen, yıkıcı bir hastalıktır. Başlıca belirtileri arasında ellerde titreme, hareketlerde yavaşlama, denge bozukluğu ve yürümede zorluk var. İlerledikçe yürümede zorluk, ayakları sürüme, düşme ve eğik duruş görülür.
  2. Alzheimer bir bunama grubuna giren bir bozukluk ortaya çıkabiliyor. Parkinson ise daha çok hareket bozukluğu olarak karsımıza çıkabilmektedir. Ancak bu ikisi aynı hastada meydana gelebilmektedir. Bu nedenle bu iki hastalığın aynı kişide olabileceği dikkatlerden kaçmamalıdır.
  3. Alzheimer, ilk etapta kişinin zihinsel işleyişini olumsuz etkilerken, hareketlerine zarar vermiyor. Hastanın iletişiminin tamamen koptuğu ileri evrelerde ise harekette yavaşlama görülebiliyor. Buna karşılık Parkinson, başlangıçtan itibaren hareketleri kısıtlayabiliyor. 
  4. Alzheimer, beyinde belirli maddelerin birikmesi sonucunda oluşan ve birden fazla bilişsel alanın bozulması nedeniyle günlük yaşamı kısıtlayan bir hastalıktır. Hastalığın sıklığı yaşla artıyor. Parkinson ise daha genç yaşlarda karşımıza çıkabiliyor.
  5. Bu iki hastalık arasındaki en büyük farklardan biri, hastalıkların bilişsel alanı etkileme biçimleri ile ilgilidir. Parkinson durumunda, verileri geri kazanmada (bellek) arızalar varken, Alzheimer’da arıza, bellek sürecinin (veri kodlaması) daha öncesinde meydana gelir. Dahası, Alzheimer’da hafıza ve dikkat Parkinson’dakinden daha fazla etkilenir.
  6. Alzheimer hastalığında deliryum ara sıra ortaya çıkarken, Parkinson hastalığında nadiren ortaya çıkar. Deliryumun, esas olarak bilinç ve dikkati etkileyen organik bir hastalık olduğunu hatırlamak çok önemlidir. Psikotik semptomlar ile ilgili olarak, görsel halüsinasyonlar her iki hastalıkta da aşağı yukarı aynı oranda görülebilir. Sanrılar da ortaya çıkabilir. Alzheimer’da sıklıkla ve Parkinson’da bazen görülürler.
  7. Bu iki hastalık arasındaki bir diğer fark da beyin ile ilgilidir. Örneğin, yaşlılık plakları tipik olarak Alzheimer’da beyindeki gri maddede hücre dışı molekül birikintileri görülürken, Parkinson hastalığında nadiren gerçekleşir.
  8. Alzheimer hastaları yaşadıkları olaylar arasında bir neden sonuç ilişkisi kuramadıklarından dolayı olayları anlamlandırmada güçlük yaşayabilmektedir. Unutkanlık ve bunun beraberinde getirdiği kısıtlı düşünme yeteneği onu sosyal aktivitelerden uzaklaşmaya ve kendini çevresinden soyutlamaya kadar götürür.

Kaynak:

https://www.medicalnewstoday.com/articles/parkinsons-vs-alzheimers

Leave A Comment

Blog